از کتاب یادداشت‌های میثم رونمایی شد

از کتاب یادداشت‌های میثم رونمایی شد
زمان 1396/02/14
مکان لیسه عالی معرفت
برگزار کننده موسسه ارتقای ظرفیت مدنی معرفت و موسسه تاریخ شفاهی افغانستان

توضیحات:

از کتاب “یادداشت‌های میثم” روز پنجشنه ۱۴/۲/۱۳۹۶ در لیسه عالی معرفت در یک محفل رسمی رونمایی شد.

کتاب یادداشت‌های میثم، که مجموعه‌ی یادداشت‌های سیاسی مرحوم عبدالحکیم میثم غزنوی است، از سوی موسسه‌ی تاریخ شفاهی افغانستان چاپ شده است و روز پنجشنبه، با حضور داشت شماری از شخصیت‌های سیاسی، استادان دانشگاه و جمعی از فرهنگیان و محصلان با همکاری موسسه ارتقای ظرفیت مدنی معرفت، در لیسه عالی معرفت، در ایدیتوریم فرانسس دوسوزا از آن رونمایی شد.

استاد عزیزالله رویش، به عنوان نخستین سخنران این محفل، از آشنایی خود با شهید میثم سخن گفت و نقش میثم را در بیدار کردن نسل بعد از وی مهم توصیف کرد. آقای رویش بیان داشت که میثم مثل دیگر رفتگان برای ما به یک نشانه تبدیل شده است و یادآور حرف‌هایی است که به نحوی از یاد ما رفته است. آقای رویش از روایی و زیبایی متن نوشته‌های میثم یادآور شد و اظهار داشت: میثم یادداشت‌هایش را با قلم نوشته است و این یادداشت‌ها بدون هیچ دخل و تصرف و یا تغییرات ویرایشی اقبال چاپ یافته است و چنان شیرین و دلپذیر است که خواننده را با خود تا به آخر بدون انقطاع می‌کشاند. آقای رویش اضافه کرد: روانی نوشته‌های میثم برایم جلوه‌ای از اندیشه‌ی وی است.

استاد رویش، تصمیم موثر بودن میثم را در شرایط زمانش دشوار می‌داند و از این بابت آقای میثم را به عنوان شخص مسوول با روحیه‌ی تغییر در وضعیت موجود آن زمان تحسین می‌کند. آقای رویش گفت: “تصمیم گیری میثم در آن زمان کار آسانی نبوده. ایستادگی در برابر حکومت، ایستادگی در برابر جریانی که از پشتیبانی یک جریان بزرگ سیاسی برخوردار بود، ایستادگی در برابر شرایط نابرابر و نا سالم کار آسان نبود و روحیه‌ای مانند روحیه و آرمان شهید میثم نیاز بود”. آقای رویش می‎افزاید: “می‌خواهم از او(میثم) به عنوان آیینه‌ای استفاده کنم، که وضعیت امروز و دیروز ما را به حالت مقایسه‌وی باز تاب می‌بخشد”. آقای رویش بیان داشت: وقتی که من یادداشت‌های میثم را می‌خواندم، برای من، تصمیم اش به حیث یک فرد معنا دار در سن ۱۶ یا ۱۷ ساله با اهمیت بود. در ادامه استاد رویش، نسل زمان میثم را نسلی دارای آرمان و هدف می‌خواند و نسل فعلی را در مقایسه با نسل دارای آرمان و اهداف آن زمان، فاقد آرمان و هدف‌های بزرگ می‌گوید. ایشان در رابطه به وضعیت حاکم میان جوانان امروزی، یادآور می‌شود و اظهار می‌دارد که دوستی و هم‌پذیری در دنیای امروزی از فضای مجازی به وجود آمده و در آن نیز ختم می‌شود. با توجه به ارزش‌های موجود در دوران میثم، آقای رویش مصمم بودن و پشت‌کار داشتن میثم را برای جوانان فعلی مهم و ارزنده عنوان می‌کند. استاد رویش با مخاطب قرار دادن جوانان امروز، می‌پرسد و می‌گوید: “آیا جوانان ۱۶، ۱۷ یا ۲۰ ، ۲۱ ساله‌ی ما چه اندازه هدف دارند و نسبت به آینده خوشبین هستند و برای تحقق آرمان‌های شان کار‌ می‌کنند؟” استاد رویش با آنکه پشت‌کار و ایمان به تحقق هدف را مقدس می‌داند؛ اما ارزش‌های ایدولوژیک را وابسته به دایره‌ی ایدولوژی و مقتضیات آن می‌داند و بیان می‌دارد که سرنوشت کسانی که با جوش و خروش به دنبال دیگرگونی از طریق ایدولوژی بودند، زندگی شان نیز به تناسب ارزش‌های موجود در آن هدف دیگرگون می‌شود.

علی امیری استاد دانشگاه، یکی دیگر از سخنرانان این محفل، بر اهمیت نوشته و خاطره نگاری بیشتر تاکید داشت و از این حیث خاطره‌نویسی را بخشی از تاریخ بدون سانسور، از دید یک شاهد و یا عضو شامل در وقایع تاریخی آن زمان با ارزش می‌خواند و آن را در غنامندی تاریخ بسیار با اهمیت می‌داند. آقای امیری خاطره‌ را در پیکربندی تاریخ ارزنده تلقی می‌کند. استاد امیری با اشاره به اهیمت تاریخی خاطره اشاره کرد و گفت: زمانی که بحث از خاطرات است، بحث از اهمیت خاطرات است. آقای امیری خاطره نویسی را علم تاریخ می‌داند و می‌گوید این گونه علم تاریخ الزاما بر مصالح و مواد واقعی استوار نیست، بل بر سلسله‌ای از مفاهیم و پیش‌فرض‌ها استوار است که به تدریج تجربه شخصی فرد نقش خود را در پیکر بندی ساختمان حقیقت پیدا می‌کند. استاد امیری با توجه به اهمیت خاطره نویسی در تبیین واقعیت‌های یک زمان مشخص که تجربه‌های شخصی یک فرد در آن ثبت شده است، یادداشت‌های میثم را به عنوان منبع اصلی واقعیت‌های تاریخی یک زمان مشخص برای همه و جامعه‌ی علمی کشور مفید و ارزنده بیان کرد و از اقدام موسسه‌ی تاریخ شفاهی افغانستان در این عرصه ابراز تشکری کرد.

عمار حسین میثم، فرزند مرحوم عبدالحکیم میثم، از موسسه‌ی تاریخ شفاهی افغانستان، به خاطر چاپ کردن یادداشت‌های میثم ابراز تشکری کرد. عمار حسین میثم، پدرش را حقیقتی خواند و آن را یک اسطوره عنوان کرد. در ادامه عمار از وضعیت موجود ابراز نا رضایتی کرد و از اعمال سیاست‌های نا سالم در قبال قشر بزرگ از جامعه شاکی بود. عمار اضافه کرد: برای اینکه نسل جوان ما را وادار به سکوت و قناعت نمایند، برچسب‌های تمامی بدبختی‌های اجتماعی بر جوانان تحصیل کرده‌ای مردم ما پیوند داده می‌شود.

استاد عزیز الله شفق، از رهبران جهاد و مقاومت، به عنوان تجربه‌ی زنده از زمان و وضعیت دوران فعالیت‌های سیاسی عبدالحکیم میثم، نیز در این رونمایی حضور داشت و به عنوان کسی که کتاب را با جمعی از استادان دانشگاه و خانواده‌ی مرحوم میثم رونمایی کرد، در این محفل سخن گفت. استاد شفق ضمن تبریکی به دست‌اندر کاران موسسه‌ی تاریخی شفاهی افغانستان، از کار آنها در زنده کردن تاریخ و خاطره‌های که حامل پیام روشن برای نسل‌های دیگر است، سپاسگزاری کرد. استاد شفق میثم و نسل میثم را محصول یک زمینه‌ی فکری عنوان کرد که آنها در آن زمینه متولد و بزرگ شده اند. آقای شفق در مورد به وجود آمدن جریان‌های اجتماعی یادآور می‌شود و بیان می‌کند: در هر نسلی به شکل عادی و خود به خودی هیچ جریان جدی شکل نمی‌گیرد، بل مادامی که خیلی چیزها را از نو مرور نکنند و در خیلی مسایل از نو فکر نکنند و از نو نیندیشند. استاد شفق با مقایسه کردن زمان حاضر با گذشته، نسل فعلی را نسل خوشبخت دانست و از دموکراسی به عنوان ارزش انسان مدار در جامعه فعلی ابراز خرسندی کرد. وی گفت: شما بسیار خوشبخت هستید در دنیایی زندگی می‌کنید که چراغ دموکراسی تا خانه‌های به شدت قبایلی افغانستان هم روشن شده و هر کدام شما از کنج خانه‌ی شما تا همه‌ی دنیا ارتباط ایجاد کنید. ایشان اضافه کرد: شما چه تصور دارید از مردمی و نسلی که صدایش حتا در پهلوی گوشش، به گوش نزدیک‌تران و خویشناوندان و هم سرنوشتان شان نمی رسید. با توجه به وضعیت فعلی در جامعه، آقای شفق نسل میثم را نسل فاقد امکانات بیان کرد و گفت که عوامل گوناگون در آن زمان فرصت انجام کاری را به صورت آنچنانی به کسی نمی‌داد که امروز مهیاست.

قابل یادآوری است که مرحوم عبدالحکیم میثم در سال ۱۳۴۲ شمسی، در ولسوالی قره‌باغ ولایت غزنی چشم به جهان گشود و در سن ۱۶ سالگی به جبهه‌ی جهاد و مقاومت  پیوست. پیش از آن، مرحوم میثم تا صنف هشتم در شهر لشکرگاه در ولایت هلمند و بعد از آن در قندهار به فراگیری دانش پرداخت. بعد از پیوستن وی به جبهه‌ی جهاد و مقاومت، ایشان به مطالعه‌ی کتاب‌های از دانشمندان اسلامی، همچون شریعتی، بازرگان و… روی می‌آورد. مرحوم میثم در طول فعالیت‌های سیاسی اش -که زیادتر از ده سال بود، یادداشت کرده بود و این یادداشت‌ها توسط فامیل مرحوم نگهداری می‌شده است که توسط موسسه‌ی شفاهی افغانستان اقبال چاپ یافته است. مرحوم میثم زمانی که مامور جمع آوری نیرو از بهسود ولایت میدان وردک می‌شود، در مسیر راه دچار خشم طبیعت و با برف کوچ روبرو می‌شود و زندگی اش در زمان کمتر از ۳۰ سال عمر، به پایان می‌رسد.

کتاب یادداشت‌های میثم با مقدمه و تصحیح جواد سلطانی در ۶۱۶ صفحه و با تیراژ ۱۵۰۰ نسخه به چاپ رسیده است.

احمدعلی حسنی

 

 


این صفحه را به اشتراک بگذارید:

Share on Facebook0Share on Google+0Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn0Print this page